Ο ΧΑΡΥ, Ο ΜΕΡΛΙΝ ΚΑΙ Η ΒΕΡΟΝΙΚΑ

Ο ΧΑΡΥ, Ο ΜΕΡΛΙΝ ΚΑΙ Η ΒΕΡΟΝΙΚΑ

Αρχιμανδρίτη Βαρνάβα Λαμπρόπουλου

 εντεταλμένου της I. Μητρ. Νικοπόλεως και Πρεβέζης επί των αιρέσεων

        Ο Φώτης Κόντογλου λέει κάπου ότι η πνευματι­κή υγεία του λαού μας δεν απειλείται τόσο από φα­νερές απειλές μολύνσεων ή τραυματισμών, όσο από «κρυφοδαγκανιάρηδες» ιούς, που δουλεύουν ύπουλα και αθόρυβα. Και παραθέτει ένα χαρακτηριστικό θαλασσινό μύθο:

«Κάθεται η χταπόδα με το χταποδάκι στον πάτο της θάλασσας. Όπου με την απόχη πιάνουνε το χταποδάκι, και τ' ανεβάζουνε απάνω. Το μικρό φωνάζει στη μάνα του: -Με πιάσανε μάνα! Εκείνη του απο­κρίνεται: -Δεν πειράζει παιδί μου! Το χταποδάκι φω­νάζει πάλι: -Με βγάλανε από το νερό, μάνα! -Δεν πειράζει παιδί μου! - Με σγουρίζουνε, μάνα! -Δεν πειράζει παιδί μου! - Με κόβουνε με το μαχαίρι! -Δεν πειράζει! - Με βράζουνε στο τσουκάλι! -Δεν πειρά­ζει! - Με τρώνε, με μασάνε! -Δεν πειράζει! - Με καταπίνουνε! -Δεν πειράζει! - Πίνουνε κρασί να με χωνέψουνε, μάνα! Τότε μόνο ξύπνησε η μάνα και φώναξε: - Αχ! Σ' έχασα, παιδί μου!»

Μια - φαινομενικά όχι μόνο ακίνδυνη αλλά και λαχταριστή - «τροφή», που αρχικά νομίζεις ότι «δεν πειράζει», αλλά τελικά λειτουργεί ως πρώτης τάξε­ως δόλωμα για τα πάσης ηλικίας «παιδιά» της εποχής μας, είναι «τα Νέα Παραμύθια» ή - επί το ορθότερον - τα «New Age» Παραμύθια.

Πρόκειται για την λογοτεχνία, που σερβίρει - πράγματι αριστοτεχνικά μαγειρεμένο - τον νέο-εποχίτικο μύθο ότι:

Οι λύσεις στα δεινά της ανθρωπότητας θα προ­έλθουν από την πνευματική αυτοεξέλιξη του ανθρώπου- μια εξέλιξη, που είναι δυνατή, αν ο άνθρωπος ενεργοποιήσει τις θεϊκές δυνάμεις και ιδιότητες (που υποτίθεται ότι διαθέτει) και τις θέσει στην υπηρεσία του γενικού καλού. Δηλαδή, το μέλλον της ανθρωπότητας ανήκει στην νέα γενιά των ανθρώπων-μάγων ή των ανθρώπων-θεών.

Το γεγονός ότι τα περισσότερα «New Age» παρα­μύθια γίνονται εν ριπή οφθαλμού best sellers, μαρτυ­ρεί ότι ο ως άνω νεοεποχίτικος μύθος «πουλάει τρελλά». Ενδεικτικά αναφέρουμε τρία βιβλία του είδους:

α) «Η επιστροφή του Μέρλιν», του Deepak Chopra, που - σύμφωνα με το Publishers Weekly «είναι ένα καθηλωτικό, πολύπλοκο παραμύθι... όπου εμπλέκονται δράκοι, μαγεία, κάρτες Ταρώ, το Άγιο Δισκοπότηρο, το σπαθί του βασιλιά Αρθούρου, όνειρα και ξόρκια». Και βέβαια με τέτοιο... χαρμάνι, πως είναι δυνατόν να μην... καθηλωθείς!

β) Ο -γνωστός και μη εξαιρετέος- «Αλχημιστής» του Paulo Coelhο, που μας μαθαίνει πως να πραγματοποιήσουμε τον «προσωπικό μας μύθο». Ο Coelho πρόσφατα επανήλθε δριμύτερος με το λίαν... αισιόδοξο νέο του παραμύθι «Η Βερόνικα αποφασίζει να πεθάνει», που το έγραψε -κατά δήλωσίν του- «χρησιμοποιώντας την θηλυκή πλευρά του εαυτού του»! Εδώ ο Βραζιλιάνος συγγραφέας προχωράει πιο πέ­ρα από τον «Αλχημιστή». Και -χωρίς, ίσως, να το θέ­λει - αποκαλύπτει ότι: Πραγματοποιώντας «τον προσωπικό σου μύθο» γίνεσαι τόσο «διαφορετικός», που ή κινδυνεύεις να σε κλείσουν σε... τρελλοκομείο ή οδηγείσαι στην αυτοκτονία!!! (Μάλλον δεν χρειάζεται σχόλιο για το «μεγαλείο» του Ανθρώπου-θεού της «Νέας Εποχής»! «Εδικαιώθη η ... New Age σοφία από των τέκνων αυτής»).

γ) Αφήσαμε τελευταίο... τον υπέροχο κόσμο του Χάρυ Πότερ της μέχρι χθες αγνώοτου συγγραφέως J.K. Rowling. Εδώ έχουμε κατ' αρχήν να κάνουμε με νούμερα: Από το 1997 μέχρι σήμερα [1999] πουλήθηκαν σε όλο τον κόσμο 13 εκατομμύρια βιβλία! Μεταφράστηκε σε 30 γλώσσες! Και για 30 εβδομάδες ήταν στην λίστα των μπέστ σέλλερ των New York Times!

Σίγουρα πρόκειται για πρωτοφανή αριθμό «αλιευθέντων χταποδιών» στα χρονικά (για να θυμηθούμε τον Κόντογλου). Και το σπαρταριστό «δόλωμα» είναι ένας ορφανός εντεκάχρονος μάγος, ο οποίος - στο τελευταίο βιβλίο της σειράς «Ο αιχμάλωτος του Ασκαμπαν» - ξαναζεί την δολοφονία των γονιών του και ξανακούει τα πονεμένα ουρλιαχτά της μητέρας του, όταν έρχεται σε επαφή με τους «Παράφρονες», τους φύλακες του Ασκαμπαν κλπ. κλπ. Τα ως άνω βιβλία με τα άκρως... παιδαγωγικά μηνύματα προτεί­νει ανεπιφύλακτα στα παιδιά του σχολείου της ελληνίδα δασκάλα, που παρουσίασε τα βιβλίο και σε εφημερίδα δηλώνοντας ότι ήταν το πιο... διασκεδαστικό ανάγνωσμα που διάβασε τελευταία!

Το περιοδικό Time αφιέρωσε ένα τεύχος του στον ήρωα-μάγο Harry Potter τονίζοντας επιγραμματικά ότι το «ηθικό» δίδαγμα των βιβλίων αυτών είναι: «Να έχεις πίστη μόνο στον εαυτό σου! Η πιο σπουδαία μαγική δύναμη προέρχεται από μέσα σου»! Με άλλα λόγια γαλουχούνται τα παιδιά με το «Ευαγγέλιο της Νέας Εποχής» ότι «ουκ έσονταί σοι θεοί έτεροι πλην Σου»! Θεός του εαυτού σου είσαι Εσύ!

Πως να μη «τσιμπήσει» κανείς ένα τέτοιο δόλω­μα! Πως να μη πουληθούν «τρελλά» τέτοια βιβλία, που χαϊδεύουν τον εωσφορικό εγωισμό και την δαι­μονική αυτάρκεια του συγχρόνου ανθρώπου, μιλώ­ντας του για αυτοεξέλιξη και αυτοσωτηρία!

Πρέπει να είσαι πραγματικά «παράφρων» («de-mentor» κατά την Rowling) για να πιστέψεις ότι μπορεί να σε σώσει μόνον ένας Σαμαρείτης, που ξέ­ρει να βάζει στις πληγές σου «έλαιον και οίνον» και έχει την «οικονομική» άνεση να πληρώσει τα έξοδα νοσηλείας σου στο Πανδοχείο της Εκκλησίας Του.

Αναδημοσίευση από το περιοδικό ΔΙΑΛΟΓΟΣ τεύχος 18